Onderste Steen Boven Blog

De onderste steen boven

Toen Maarten Houtman na zijn toespraak Je eigen ervaring heiligen gevraagd werd wat er bij hem gebeurt als hij iets ervaart, gaf hij het volgende antwoord:
“Er gebeurt een heleboel. Je ervaart iets, en er is in die ervaring iets dat onbekend voor je is. Het eerste wat je doet is teruggrijpen op alle andere ervaringen die er op lijken. […] En nu gaat het erom dat je rustig kunt wachten. Soms lukt dat, soms lukt dat niet. Als het niet lukt is het verstandig om iets te gaan doen wat er misschien absoluut niet mee te maken heeft, maar wat je wel dwingt om er helemaal bij te zijn. Je kunt gewoon iets in huis gaan doen. Als je je aandacht er maar helemaal bij hebt, al is het maar stofzuigen. Dan kan het gebeuren dat die aandacht zodanig is dat dat ‘iets’, wat je aldoor ontsnapt, weer binnenkomt. Soms schrik je ervan, soms niet zo, soms maakt het je heel gelukkig.”

Dat is precies wat wij, al schrijvend aan dit blog, willen proberen: wachten tot datgene wat je aldoor ontsnapt, weer boven komt drijven.
Fijn dat je ons daarbij gezelschap wilt houden!

Afbeelding bovenaan: Hanna Mobach, Lovers Rock, 1998

E-mail ons als je commentaar op een post hebt.

Autoriteit

Maarten Houtman bood een toevluchtsoord aan allen, die zich niet konden redden in deze wereld. Hij verlegde bij hen het accent van een leven in de problemen, naar een leven van aandacht – van voortdurende fluctuatie naar stilstaan bij jezelf. Van een leven van ideeën naar een leven van waarneming. 

Een groter bewustzijn van wat je doet
”Ik heb zo vaak het gevoel, hè, jullie zijn allemaal eigenlijk zo intelligent, maar het komt er gewoon niet uit, want je houdt jezelf gewoon onder een stolp. Een stolp van de autoriteit, daar houd je jezelf onder. En dat doe je zelf. Dat doet niemand anders. Je denkt dat iemand anders het doet, maar je bent het zelf. De dag dat je tegen jezelf zegt: nou ik neem mijn pakje op en ik ga lopen, dat is een grote dag. Moeten jullie doen. En als je op momenten komt dat je het allemaal niet meer gelooft, kom dan maar een keertje met me praten.”

De ‘autoriteit van de meester’ is een gevoelig onderwerp – het kan zomaar betekenen het dat de wereld geen avontuur meer voor je is, dat je geleerd hebt alles op gezag te doen.
Maar dat was natuurlijk al veel eerder begonnen in je leven, van jongs af aan, zoals met de meester en bovenmeester op school. Maar in de wereld van het spirituele gaat dat vervolgens in het kwadraat, omdat het hoog en heilig is en weet ik wat. Daar heeft het gezag van die persoon inmiddels mythische proporties aangenomen, van een Heilige, wellicht van een Vertegenwoordiger van God op aarde…
Nu zitten we dus met de brokken, met een richting in ons leven die ons helemaal uit het lood geslagen heeft – die de ideale mens die ons beloofd was, veranderd heeft in een paskwil, een schaduw van zijn geïdealiseerde zelf.

Maar er is nu de levende herinnering aan de Meester, zijn aanwezigheid in de geest ‘bij allen die in zijn naam samenkomen’ – hier gesymboliseerd door de ‘Stoel van Elia’, een oude Joodse traditie
En er is het gevoel van zijn voortdurende aanwezigheid in mijn dagelijkse leven, als verre herinnering aan die magische ‘andere werkelijkheid’ – die ik ooit bij de Don Juan van Castaneda leerde kennen als ‘another reality’.
Dat was nog vóór Maarten ons met zijn leven onderwees op dit punt.

Nu moeten we het dus alleen doen, we worden in het dagelijkse leven niet meer bij de hand genomen - blind volgend. Er is niet meer iemand om achterna te lopen. Maar we volgen in diepste zin onze eigen richting. We zijn onze eigen autoriteit geworden, handelend vanuit de zekerheid van ‘de dingen die we niet kunnen zien’.  

De huiver der ontsluiering

“Ik wilde proberen om jullie deel te laten hebben aan iets wat zich telkens in mijn leven in meer of minder versluierde vorm heeft voorgedaan, maar wat in de loop van mijn leven geleidelijk aan duidelijker is geworden. En wat misschien een hulp is om te beseffen hoe dat leven dat wij leven, ingebed is in een veel groter gebeuren dan we normaal waarnemen.” 

✏️ NOTITIE bij De val uit een lichtend weefsel, toespraak februari 2026 

Terwijl de kern van de nalatenschap van Maarten Houtman wordt gevormd door de rond vijfhonderd sessie-toespraken die tijdens zijn optredens geregistreerd zijn, richtte hij in 1988 een meditatiegroep op: het ‘Leerhuis aan de Sterrelaan’ [1], waarin de onderlinge dialoog centraal zou staan – en zijn inleiding daarmee naar de achtergrond verdween.
Maar al snel bleek dat de deelnemers die inspiratie node misten…
En zo begonnen de bijeenkomsten allengs weer met zijn vertrouwde inleiding – die hij weliswaar ‘kort’ wilde houden.
Deze keer neemt Maarten gelukkig alle ruimte voor zijn overrompelende vertelling ‘De val uit een lichtend weefsel’
En in de navolgende gesprekken wordt door de deelnemers uitvoerig en zonder gêne doorgevraagd, ze willen geen detail missen van dit visioen van bovenaardse proporties – iets wat je misschien maar eens in je leven langs ziet komen…
Hier zo’n benaderende vraag:

– Vraag: Is het noodzakelijk voor de bewustwording dat een wezen als de mens afgescheiden is, en wordt, van het grote kosmische weefsel.

– Maarten: Ja.

– Vraag: Is er geen andere manier binnen het weefsel.

– Maarten: Je kunt alleen zeggen aan de hand van wat je kunt zien uit de geschiedenis, dat dat een mogelijkheid is die benut is. Ik weet niet of je je zou in kunnen denken dat een andere manier mogelijk is. Maar als je de verslagen leest van mensen die gestorven zijn en zich daar niet bewust van zijn, dan lees je altijd weer dat ze aanlopen tegen het gegeven dat als je ergens aan denkt, je er tegelijkertijd bent. Terwijl wij een lichaam hebben. Als jij er bijvoorbeeld aan denkt dat je thuis iets vergeten hebt, dan blijf je toch hier zitten. Dus je hebt een bepaalde weerstand te overwinnen om thuis te komen. Maar dat geeft je tevens de gelegenheid om je bewust te worden.
Kijk, het is anders zo snel dat je geen weerstand hebt, zal ik maar zeggen. Bewustwording groeit toch doordat je weerstand hebt. Het Zensysteem heeft dat in extenso doorgevoerd door een geweldige weerstand op te roepen, waardoor je eigenlijk gedwongen wordt om je bewust te worden. Een van de dingen is het lange zitten, dat is om een geweldige weerstand op te roepen.
Maar het is inderdaad een vraag waar ik heel vaak voor mezelf nog mee gezeten heb: waarom is het noodzakelijk dat die afscheiding plaatsheeft. Want dat is eigenlijk jouw vraag. 
30 januari 2026, een waarnemer

____________________
[1] De eerste jaren werden de bijeenkomsten gehouden op de Sterrelaan in Hilversum, het adres van Epi van der Pol, die jarenlang Tai Chi Chuan lessen gaf tijdens de Tao-zen sessies.

Geheel boven:  Hana Mobach, ‘De Engel’, 2012-2013
Houtskool en Siberisch krijt op papier, 43 x 65cm. 

Je meest innerlijke weerstand

✏️ NOTITIE bij Niets doen als je wakker wordt, toespraak februari 2026

Zonder dat we het beseffen, verweren onszelf voortdurend tegen de wereld om ons heen.
Maarten Houtman

Waar gaat het nu om. Het gaat erom om je meest innerlijke weerstanden bewust te krijgen. Dat is dus geen panacee voor een of andere kwaal. Het is geen panacee voor de moeilijkheden die je hebt, die zijn allemaal erg onbelangrijk. Maar uitsluitend jouw meest innerlijke weerstand.
Die zullen voor ieder van ons net verschoven zijn, net iets anders zijn, maar ze zijn wel universeel. En als zodanig zijn ze niet persoonlijk. Ze komen neer op een groot complex, en dat is dat we zonder dat we het beseffen – en dat zeg ik er heel uitdrukkelijk bij: zonder dat we het beseffen – onszelf voortdurend verweren tegen de wereld om ons heen. Ook als die wereld niet aanwezig is, in de zin dat we thuis rustig bij onszelf zijn, dan is hij er ook. Maar wij verweren ons daartegen. Wij doen dat natuurlijk in de geest. Maar geleidelijk aan, in de loop van ons leven, dringt dat door in ons lichaam. En wij kunnen in ons lichaam die weerstanden registreren, als we inzien dat dat belangrijk is.

Maarten Houtman, Niets doen als je wakker wordt

Maarten in Mennorode

De Groenendaal-oefenzaal in Conferentieoord Mennorode in Elspeet, waar van augustus 2005 tot mei 2007 de laatste meerdaagse sessies van Maarten Houtman plaatsvonden.
Misschien herinneren jullie je nog dat Maarten Houtman in 2005 een tijdje in Verpleeghuis 'De Die' gelegen heeft in Amsterdam-Noord, nadat hij zijn knie gebroken had – hij was in het park van Molenwijk omvergereden door een paar jongetjes, die hem lieten liggen en er subiet vandoor gingen, elkaar toeroepend: “Wegwezen, we hebben h’m gemold…”
De geplande Zevendaagse van dat jaar in juli is toen afgelast, we troffen elkaar daarna weer op het weekend van augustus 2005 in Mennorode. De deelnemers ontvingen de onderstaande convocatie daarvoor:

“Er was eens een man die veel gruwelijke dingen had meegemaakt. Op een dag dacht hij: “Zo zit het in elkaar, ik zal er de mensen van vertellen.” Dat was natuurlijk heel aardig van die man. Misschien kon hij ze zo voor veel onheil behoeden. Maar hij vergat, door het zo-zit-het-in-elkaar, aandacht te geven aan wat dagelijks om hem heen gebeurde. Ook vergat hij te kijken naar hoe het om hem heen was. Het liep uit op een ongeluk. Toen hij bijkwam uit de verdoving in het ziekenhuis, langzaam, stukje bij beetje, leek alles nieuw. Ieder moment was kostbaar. Iedere ademhaling veranderde iets in zijn lichaam. Er kwam geen einde aan zijn verwondering. Als hij de mensen hier eens van vertelde, zó dat ieder op zijn wijze er mee verder kon…”
Maarten Houtman, Een vergissing, augustus 2005

Marten had in een eerder stadium al eens tegen z’n medewerkers van de Stichting gezegd: als jullie weer een boekje met toespraken van mij maken, kijk dan ook eens naar de recente toespraken – in plaats van de ‘old time favourites’, die voortdurend de revue passeerden.
De nieuwe kijk op zijn missie, waarvan hij in ‘Een vergissing’ gewag maakt, stelde dit in een nieuw licht – en roept onwillekeurig de vraag op, of we hiermee zijn voorafgaande werk aan de kant moeten zetten.
De ‘nieuwe Maarten’ die hij hier aan ons voorstelt, maakt je des te nieuwsgieriger en brengt je onwillekeurig bij de verzamelde sessies in Mennorode – de plek waar hij in mei 2007 afscheid van ons zou nemen als leraar.
Welke thema’s zou hij dat die drie jaar met ons behandelen? En hoe waren de gesprekken? Heb ik ik er nog persoonlijke herinneringen aan?
Dat zijn de vragen die zich aan je opdringen, in deze zoektocht naar het allerbelangrijkste…

PS Ook Maartens ‘Geschiedenis van de Tao-zen meditatie’ stamt uit deze zelfde tijd.

‘Elke fout is een geweldige kans’

✏️ NOTITIE bij Je bent al in de eeuwigheid…, toespraak januari 2026

“Wij kunnen blijkbaar nooit iets gewoon maar doen. En het vertrouwen hebben dat daaruit iets voortkomt wat we niet weten, maar wat tenminste levend is, wat met elke adem verandert, wat met elke energiestroom verandert. 
Je kunt daar wel wetmatigheden in ontdekken en dat is prima, maar het eigenlijke ontgaat je. En dan zeg ik: gelukkig! Want als je er iets over zou wéten, had je het binnen de kortste keren ingekapseld, gevangen genomen, doodgemaakt. Want dat doen we.
Dus probeer het open te houden, in alles wat je doet, in je relatie tot anderen, probeer het open te houden. Welbewust. Probeer het open te houden, probeer steeds jezelf voor te houden: ik weet het niet, ik weet het niet meer, ik ga, ik weet het niet. Dan kan het gebeuren dat het vertrouwen bij je thuiskomt. En dat je kunt gaan zonder te weten.”

Maarten Houtman, Elke fout is een geweldige kans, vijfdaagse juli 1996 in Huissen, woensdag

Soms overkomt het je dat iemand iets speciaals aan je waarneemt en daar een opmerking overmaakt. Zo zei Hanna Mobach een keer tegen me, toen we achter de computer zaten te werken: “Jij durft geen fouten te maken, hè…”
Nou, dat bleek een beetje gevoelig te liggen, ik verstarde lichtelijk,… Ik vond het ook wel heel apart, dat ze dat tegen me zei.
En nu we het hier over ‘fouten’ hebben, komt de passage bij me boven uit haar archief, waarin Hanna beschrijft hoe ze als kind tekenles kreeg van haar vader:

”Vlak na de oorlog, ik was elf, was ik diep onder de indruk van een groot zelfportret van Rembrandt. Zo wilde ik het ook en zo zou ik het nooit kunnen.
Toch probeerde ik het, met een potlood en een dubbele spiegel, waarin je je profiel kon zien. Vader zei: “Gom hoef je niet te gebruiken, want er zijn geen foute lijnen.”
Hanna Mobach, Keramische portretten
Vader zei: “Gom hoef je niet te gebruiken, want er zijn geen foute lijnen.”

Maarten belicht dit dus weer vanuit een ander perspectief, bij hem is het devies: je moet DOEN en niet aarzelen, jezelf niet achterhouden – tegen mij zei hij een keer wanhopig: “Jij bent niet secondair, je bent tertiair.”

Er zijn geen foute lijnen…

Hein Zeillemaker

Sitemap Tao-zen
Bovenaan:  Maurits Cornelis Escher, Gevleugelde leeuw, houtsnede.
	

‘Kan ik voorkomen dat ik mezelf te gronde richt?’

 + NOTITIE✏️ bij Je wezen wacht tevergeefs, Toespraak december 2025
 De hierna volgende kernachtige uitspraak van Krishnamurti, die de hele meditatie-inspanning omvat, kies ik graag als thema voor onze bijeenkomst. We kunnen iedere keer een onderdeel zo grondig mogelijk behandelen. Het is zoveel dat we er een heel leven lang mee bezig kunnen zijn en steeds duidelijker ontdekken dat we pas aan het begin staan.
MAARTEN HOUTMAN

“We maken onszelf kapot door onze stemmingen, door onze opgetogenheid of onze diepe depressies. We zijn te trots om onszelf te onderzoeken of ons aan onderzoek door een ander te onderwerpen. We staan geen kritiek toe. Elke relatie die de deur naar ons hart en onze geest zou kunnen openen, kappen we af. We worden zo slim in onze weerstand, dat het met de jaren steeds beter lukt. We spelen het klaar overal anderen de schuld van te geven. We hakken op andermans fouten om de onze te verbergen. We worden steeds achterdochtiger en zoeken wat achter iedere opmerking of daad. We sluiten ons meer en meer af en raken aldoor eenzamer en geïsoleerder. Had dat allemaal voorkomen kunnen worden? Wie moet het voorkomen? De wereld? Jij of ik?

Kan ik voorkomen dat ik mezelf kapot maak? Is het mogelijk dat ik mezelf niet in de vernieling help? Als ik mezelf niet kapot maak, zal ik het ook een ander niet doen. Maar hoe kan ik het verval in mezelf stopzetten? Want die vloed van verderf is een constante bedreiging, zonder enig respijt. Hoe kan dat stopgezet worden? Stellen we die vraag ooit? Of stellen we hem pas als het te laat is, als het eindsignaal al heeft geklonken? Dan is het uiteraard te laat. Wat is het juiste moment om die vraag te stellen? De reddeloos verlorene kan die vraag niet stellen. Hij kan schuld bekennen, spijt betuigen, berouw hebben, alle denkbare goden aanroepen – maar dat is dan allemaal werk van iemand waar eigenlijk al geen leven meer in is. Het is te laat. De vraag is dus op welk moment je het verderf moet stopzetten. Is dat in de jeugd? Wanneer is het te laat?

Het heeft niets met leeftijd, tijd of omstandigheden te maken. Juist doordat we ons daarop verlaten gaan we te gronde. Die afhankelijkheid is de kiem van het verderf. We vertrouwen op dingen van buitenaf om een vervulling te vinden die nooit komt.
We verwijten de wereld zijn grauwheid. En de wereld is grauw, maar dat is hij doordat wij, jij en ik, en iedereen verder, hem grauw gemaakt hebben. We maken onszelf verwijten. Aan de buitenkant verwijt ik mezelf wat ik van binnen ben, alsof er twee entiteiten waren, terwijl er maar een is. Ik maak mezelf verwijten, maar ik besef het niet eens. Ik ben verantwoordelijk voor mijn eigen ondergang, dus verwens ik mezelf, en terecht! Maar ik besef niet dat ik het zelf ben. Wat moet ik dan doen? Die ondergang is een feit, dat is maar al te duidelijk. Het lijkt of het van buitenaf komt, maar de buitenkant is het product van het binnenste en is hetzelfde als het binnenste. Ik ben de oorzaak van dat alles. Wat kan ik doen? Wat kun je doen? Kun je jezelf echt die vragen stellen en meen je het dan ook werkelijk?

Als je die vraag stelt, beschik je over de nodige energie en is het je ernst. Met het stellen van die vraag schuifje alle andere omstandigheden opzij: tijd, leeftijd, buitenwereld. En dat komt niet voort uit iets ziekelijks, niet uit gedeprimeerdheid of uit hoop. Je staat oog in oog met iets enorms. Als je voor zo’n enorme uitdaging staat, heb je de energie om die uitdaging aan te gaan, want je bent er absoluut zeker van dat je voor jezelf verantwoordelijk bent. Dat stopt het proces van verval. Je gaf de wereld en de anderen de schuld, dat heeft veel energie opgeslorpt en je uitgeput. Nu je ophoudt anderen de schuld te geven is die energie beschikbaar, hier en nu. Die concentratie van energie is het begin van het einde van het verval. Die energie is niet van mij of van de wereld, die energie is intelligentie.”
Jiddu Krishnamurti

Uit: The Link, lente/zomer 1999. Copyright Krishnamurti Foundation Trust. Overgenomen uit: Nieuwsbrief Stichting Krishnamurti Nederland, najaar 1999. 
Sitemap Tao-zen

Geachte mede gezetenen

 + NOTITIE✏️ bij Present zijn in het grote gaan, Toespraak november 2025

Op 11 september jl. kwam mijn vrouw Klaaske thuis ten val en brak haar bekken. Na het eerste telefoontje naar de dokter, kwam de hele zorgmachine op gang en na een kleine omweg lag ze vijf dagen later in revalidatiecentrum ‘De Die’ in Amsterdam Noord. Voor mij een bekende plek, ik had daar jaren geleden een paar dagen voor Maarten gezorgd, die zijn knie gebroken had.

En dan sta je daar plotseling weer midden in de wereld van het leed. Je ziet het om je heen, hoort Klaaske’s verhalen over de lotgenoten die ze daar ontmoet – over de breuken, over de eenzaamheid en ook over de ongelofelijke inzet en meelevendheid van het verplegend personeel.

Ik ging te rade bij de toespraken van Maarten en herinnerde me zijn verhaal van de vrouw die haar hart uitstortte bij de Boeddha en te horen kreeg: ‘vrouw, ga bij alle deuren langs en ontdek waar het leed ontbreekt’ – en overal was leed…
Toen ik deze toespraak las, realiseerde ik me plotseling dat het die hele speciale sessie was, waarin Maarten geconfronteerd werd met een leerling die hem, juist door het accent wat hij legde op het leed van de wereld, met grof geschut te lijf ging: ‘dat hij de aanwezigen een schuldgevoel wilde opdringen, dat hij een Savonerola1 was.’
Maartens reactie ging als volgt:

Maar die opmerking van Tine heeft een herinnering bij me bovengebracht, die illustreert dat de geestelijke weg uiteindelijk uitmondt in het besef dat je verantwoordelijk bent voor álles.
Behulpzaam zijnen het grote bestel, Eefde december 1989, woensdagmorgen

En toen vertelde hij over de Jood, die hij in het Jappenkamp leerde kennen, die gemarteld was door de Gestapo – en medelijden met zijn beul kreeg.

Klaaske herinnert zich nog dat zij destijds met grote moeite naar dit verhaal luisterde, het leed kwam zo dichtbij… Het liefst sloot zij haar oren daarvoor. Ook andere sessiegenoten hadden deze ervaring.
En plotseling kwam de tekst van ‘Een vergissing’ bij me boven, de convocatie voor het Tao-zen weekend van augustus 2005, die Maarten zestien jaar later schreef:

Er was eens een man die veel gruwelijke dingen had meegemaakt.
Op een dag dacht hij: “Zo zit het in elkaar, ik zal er de mensen van vertellen.”
Dat was natuurlijk heel aardig van die man. Misschien kon hij ze zo voor veel onheil behoeden.
Maar hij vergat, door het zo-zit-het-in-elkaar, aandacht te geven aan wat dagelijks om hem heen gebeurde. Ook vergat hij te kijken naar hoe het om hem heen was.
Het liep uit op een ongeluk. Toen hij bijkwam uit de verdoving in het ziekenhuis, langzaam, stukje bij beetje, leek alles nieuw. Ieder moment was kostbaar. Iedere ademhaling veranderde iets in zijn lichaam. Er kwam geen einde aan zijn verwondering.
Als hij de mensen hier eens van vertelde, zó dat ieder op zijn wijze er mee verder kon…
Maarten Houtman, Een vergissing, Convocatie Tao-zen weekend augustus 2005.

Hein Zeillemaker
____________________
[1]  Dominicaner boeteprediker en kerkhervormer uit Florence, die zich richtte tegen de pauselijke aflaat en het morele verval van zijn tijd. Hij belandde in 1498 op de brandstapel.

‘De schittering van duizend zonnen’

✏️ NOTITIE bij Om je straatje heen de onmetelijkheid

If the splendour of a thousand suns were to ​blaze out together in the sky, that might resemble the glory of that Mahâtman.”
“In de Bhagavad Gita beschrijft Sanjaya aan Dhritarashtra de overweldigende, goddelijke schittering van Krishna's universele gedaante (Vishvarupa). De stralingskracht van deze kosmische vorm is zo intens dat het lijkt alsof duizenden zonnen tegelijkertijd aan de hemel zijn opgekomen, wat de ultieme grootsheid en goddelijke pracht symboliseert”.
Bhagavad Gita: Hoofdstuk 11, Vers 12. [1]
  

Het onmetelijke – uit ‘De breuk’ van Maarten Houtman.

Hieronder een fragment uit de autobiografische roman ‘De breuk’ van Maarten Houtman, hoofdstuk ‘Het onmetelijke’.
Het troepentransportschip waarmee Maarten terug naar Holland vaart, komt vlak na de schemer in een zandstorm terecht. Gewapend met een oliepak en een stofbril, neemt hij aan dek het schouwspel in ’t oog.

“Ik vergeet alles en kijk er zó intens naar, dat ik meegevoerd word door het geweld van de zandrivieren die zich in de einder verliezen. Alle ballast is van me afgenomen. Schoongeschuurd heb ik het kleine schip met zijn mierenbedrijvigheid verlaten en ben ik onderweg naar wat nog komen moet, maar dat ik al vermoed. Ongeremd door overwegingen en menselijke berekeningen zuigt de verte me op, steeds sneller, totdat ik door een open plek de sterren op me af zie komen, eerst wit en ver, dan steeds dichterbij in allerlei kleuren van zacht tot verblindend fel.
Ik moet nu terug zijn in de oorsprong en kan opnieuw gevormd worden, zonder al de aangroeisels die me tot nu toe verstikt hebben en waar de mensen zo trots op zijn. Daaraan te sterven lijkt weldadig.”
Maarten Houtman, De breuk | Het onmetelijk.
Sitemap Tao-zen
 Afbeelding bovenaan:
’Stervende reuzenster blijkt niet alleen en dat zegt iets over onze toekomst’
Wetenschappers aan de KU Leuven hebben voor het eerst hard bewijs gevonden voor het bestaan van 'begeleiders' rond een stervende superster. Rond zulke oude sterren draaien soms andere sterren of planeten, die elkaar onderling kunnen beïnvloeden. Door het gedrag van die begeleiders te begrijpen, kunnen we beter voorspellen hoe ook onze eigen zon zich verder zal ontwikkelen.
De onderzoekers gebruikten de ALMA-telescoop in Chili, een netwerk van 66 radiotelescopen dat bijzonder geschikt is om gas- en stofstructuren in detail in beeld te brengen.

____________________
[1]Dit citaat werd wereldwijd bekend toen de natuurkundige Robert Oppenheimer het gebruikte na de eerste proefneming met de atoombom – in combinatie met: “… now I Am Become Death, the Destroyer of Worlds.” Een week na de proefneming, vielen de bommen op Hiroshima en Nagasaki, 6 en 9 aug 1945.

Adam

 + NOTITIE✏️ bij Wij zijn de schepping, Toespraak oktober 2025

De toespraak van de maand komt uit een sessie die onlangs teruggevonden werd. Het geluid stond nog niet op het web en de tekst was nog niet uitgetikt. Vele handen hebben gewerkt aan deze publicatie op internet. De tekst werd gecorrigeerd nadat een computer-programma de gesproken tekst omgezet had in een tekstbestand. Deze nieuwe Adam had wel wat moeite met Maartens namen, dus redactie was nodig.

“Wij leven vanuit de namen”, zegt Maarten, en daar proberen we het niet-waarneembare terug te vinden. Maar het wordt niet gevonden door onze inspanning. “Het is iets wat onverwacht, net als een klein koeltje binnenkomt, en weer verdwijnt”, zegt hij.

In deze toespraak laat hij ons zien wat ons “leven met de namen” betekent.
Klaaske Fokkens

Atlas

Bestaan vangt aan met woorden ademhalen
opdat wat om ons heen is wordt verstaan.
Wat is en schijnt laat zich pas gadeslaan
als chaos wordt ontbonden door vertalen.

Uit nevels breken zich begrippen baan.
Maar lichten doen, al naar ze feller stralen,
wat hen omringt verdichten. Wij verdwalen
dus toch; wat taal onthult doet hij de dampen aan.

De taal een Atlas, die verklarend fluisterend
per ademtocht de werkelijkheid verduistert
die hij nochtans ten einde toe moet dragen.

Waarna wat was en scheen in leegte overgaat
die door geen preveling zich meer vullen laat
als woord en werkelijkheid uiteengaan en vervagen.


Fred Portegies Zwart (1933-2003)
Sitemap Tao-zen
 Bovenaan:
Het fresco ‘Adam die de dieren benoemt’ van Theophanes Strelitzas, 1527.

Niet alleen voor je eigen heil…

 + NOTITIE✏️ bij  Kalm en in vrede gadeslaan, Toespraak september 2025
Dit gesprek tussen ons kan misschien een hulp zijn om het voor jezelf te gaan onderzoeken. Want ieder mens kan dat, zodra hij ziet dat het heel erg nodig is, niet alleen voor hemzelf, maar voor alles in de wereld. Dat kán een mens. Dan is hij niet meer voor zijn eigen heil bezig, want hij ziet dat hij onlosmakelijk verbonden is mét de wereld, mét z’n lichaam.”
Zo leidde Maarten Houtman deze toespraak in.
Sitemap Tao-zen